कृष्णपक्षः एकादशी • २२% प्रकाशःक्षीयमाण-चन्द्रः
दैनिकपञ्चाङ्गम्

दैनिकपञ्चाङ्गम्, ४ દિસમ્બર २०२६

२६, कार्तिकःकृष्णपक्षः, एकादशी
२०८३ गुर्जरसंवत्सरः
४
દિસમ્બર २०२६
शुक्रवासरः
उत्सवाः व्रतानि च:Kartika Ekadashiचातुर्मास्यकालः∞योगः:आयुष्मान्अमृतयोगः

पञ्चाङ्गस्य पञ्च अङ्गानि

तिथिः

समाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे
अग्रिमम्: द्वादशी

नक्षत्रम्

समाप्तिकालः १०:२२ पूर्वाह्णे
अग्रिमम्: चित्रा

योगः

समाप्तिकालः ०८:२२ पूर्वाह्णे
अग्रिमम्: सौभाग्यः

करणम्

समाप्तिकालः ११:२१ पूर्वाह्णे
अग्रिमम्: बालवः

वासरः

शुक्रवासरः
वासरः (शुक्रः)
ग्रहेशः: शुक्रः

२४-होरात्मकं दैनिकप्रवहणम् (सूर्योदयात् सूर्योदयपर्यन्तम्)

स्थानीय-सौरदिवसः
०६:४० पूर्वाह्णे (सूर्योदयः)१२:०००५:२९ अपराह्णे (सूर्यास्तः)००:०००६:४० पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५ (अग्रिमम् सूर्योदयः)
तिथिः
एकादशी (समाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे)
द्वादशी
नक्षत्रम्
हस्तः (१०:२२ पूर्वाह्णे)
चित्रा
योगः
आयुष्मान्
सौभाग्यः
करणम्
बवः (११:२१ पूर्वाह्णे)
बालवः (समाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे)
कौलवः

सूर्यः चन्द्रः च

सूर्यः

सूर्योदयः
०६:४० पूर्वाह्णे
सूर्यास्तः
०५:२९ अपराह्णे
सूर्यराशिः: वृश्चिकःदिनमानम्: १० होरा ४८ निमेषाःमध्याह्नः: १२:०४ अपराह्णे

चन्द्रः

चन्द्रोदयः
०३:१५ पूर्वाह्णे
चन्द्रास्तः
०२:०७ अपराह्णे
चन्द्रराशिः: कन्यारात्रिमानम्: १३ होरा ११ निमेषाः

विस्तृतपञ्चाङ्गम्

कृष्णपक्षः
तिथिः
एकादशीसमाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे• अग्रिमम्: द्वादशी
आयुष्मान्समाप्तिकालः ०८:२२ पूर्वाह्णे• अग्रिमम्: सौभाग्यः
वासरः
शुक्रवासरः
मासः (अमान्तः)
कार्तिकः
हस्तःसमाप्तिकालः १०:२२ पूर्वाह्णे• अग्रिमम्: चित्रा
करणम्
बवः(११:२१ पूर्वाह्णे)बालवः(११:४५ अपराह्णे)कौलवः(सम्पूर्ण रात्रिः)
पक्षः
कृष्णपक्षः(कृष्णपक्षः)
मासः (पूर्णिमान्तः)
मार्गशीर्षः

राशिनक्षत्रविवरणम्

सूर्य नक्षत्रम्: ज्येष्ठा (पादः १)
चन्द्रराशिः
कन्या(११:०२ अपराह्णे पर्यन्तम्)→ तुला (११:०२ अपराह्णे तः)
सूर्यराशिः
वृश्चिकः• निरयणपद्धतिः
सूर्य नक्षत्रम्
ज्येष्ठापादः १
नक्षत्र पादाः
हस्तः (पादः ४)१०:२२ पूर्वाह्णेचित्रा (पादः १)०४:४१ अपराह्णेचित्रा (पादः २)११:०२ अपराह्णेचित्रा (पादः ३)०५:२४ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५चित्रा (पादः ४)प्रवर्तते
सूर्यः भोगांशः: २२७.६५°चन्द्रः भोगांशः: १७१.३७°

चान्द्रमासः, संवत् तथा बृहस्पतिसंवत्सरः

वि.सं. २०८३ · शकः १९४८
विक्रमसंवत्सरः
शकसंवत्सरः
१९४८पराभवः
गौर्जराब्दः
प्रविष्टे / गते
१९(सौरमासदिनम्)
बृहस्पतिसंवत्
रौद्रःपर्यन्तम् ०३:४२ अपराह्णे, मङ्गलवासरः, २१ अप्रैल २०२६
आगामी संवत्
दुर्मतिः(आगामी बृहस्पतिवर्षम्)
चान्द्रमासः
मार्गशीर्षः(पूर्णिमान्तः)
कार्तिकः(अमान्तः)
संवत्सरचक्रम्
बार्हस्पत्यं ६०-वर्षीयं चक्रम्(उत्तर-दक्षिण-परम्परा)

शुभमुहूर्ताः

१६ मुहूर्ताः१० सक्रियम्
प्रमुखसौरमुहूर्ताः (८)८ सक्रियम्
  • ब्राह्म-मुहूर्तः
    ०४:५५ पूर्वाह्णे – ०५:४८ पूर्वाह्णे
  • प्रातःसन्ध्या
    ०५:२१ पूर्वाह्णे – ०६:४० पूर्वाह्णे
  • ११:४३ पूर्वाह्णे – १२:२६ अपराह्णे
  • विजयमुहूर्तः
    ०१:५३ अपराह्णे – ०२:३६ अपराह्णे
  • गोधूलिमुहूर्तः
    ०५:२९ अपराह्णे – ०५:५५ अपराह्णे
  • सायंसन्ध्या
    ०५:२९ अपराह्णे – ०६:४८ अपराह्णे
  • अमृतकालः
    ०२:२९ पूर्वाह्णे – ०४:१० पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
  • निशीथमुहूर्तः
    ११:३९ अपराह्णे – १२:३१ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
शुभयोगाः (८)२ सक्रियम्
✨

शुभसमयमार्गदर्शिका: नूतनकार्यारम्भाय यात्रायै शुभानुष्ठानेभ्यश्च ब्राह्ममुहूर्तः अभिजित् अमृतकालश्च पारम्परिकतया चीयन्ते।

अशुभकालाः

१९ कालाः७ सक्रियम्
प्रतिकूलकालाः दोषाश्च (१०)६ सक्रियम्
  • १०:४४ पूर्वाह्णे – १२:०५ अपराह्णे
  • यमगण्डः
    ०२:४७ अपराह्णे – ०४:०८ अपराह्णे
  • गुलिककालः
    ०८:०१ पूर्वाह्णे – ०९:२२ पूर्वाह्णे
  • दुर्मुहूर्तः
    ०८:५० पूर्वाह्णे – ०९:३३ पूर्वाह्णे
  • वर्ज्यम्
    ०६:५१ अपराह्णे – ०८:३२ अपराह्णे
  • बाणदोषः
    अग्निः
  • भद्रा (विष्टिः)
    न किमपि
  • विञ्चुडो
    न किमपि
  • पञ्चकम्
    न किमपि
  • न किमपि
अशुभयोगाः (९)१ सक्रियम्
💡

पारम्परिकं मार्गदर्शनम्: राहुकाले यमगण्डवेलायां च शुभकार्याणि नूतनधननिवेशः यात्रा च वर्ज्यन्ते।

ऋत्वयनविवरणम्

शरदृतुः
दृगयनम्
दक्षिणायनम्
दृग्ऋतुः
शरदृतुः
नेत्रम्
एकनेत्रम् (मध्यमम्)
वैदिकायानम्
दक्षिणायनम्
वैदिकर्तुः
शरदृतुः
जीवः
अर्धजीवः (मध्यमम्)

निवासशूलवासविचारः

पञ्चकरहितम्: शुभम्
चन्द्रनिवासः
दक्षिणदिक्(११:०२ अपराह्णे पर्यन्तम्)→पश्चिमदिक्
अग्निवासः
पृथिव्याम् (शुभम्)(समाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे)→आकाशे (वर्ज्यम्)
दिक्शूलम्
पश्चिमदिक्(यवान् भक्षयित्वा गच्छेत्)
शिववासः
कैलासे (शुभम्)(समाप्तिकालः ११:४५ अपराह्णे)→नन्दौ (शुभफलदम्)
राहुवासः
आग्नेयदिक्
होमाहुतिः
राहुः
कुम्भचक्रम्
पश्चिम
पञ्चकरहितम्
शुभम्

मन्त्रिमण्डलम् (ग्रहपरिषदः)

राजा
गुरुः
मन्त्री
मङ्गलः
सेनापतिः
चन्द्रः
सस्याधिपतिः
गुरुः
धान्याधिपतिः
बुधः
धनाधिपतिः
गुरुः
मेघाधिपतिः
चन्द्रः
रसाधिपतिः
शनिः
नीरसाधिपतिः
गुरुः
फलाधिपतिः
चन्द्रः

चन्द्रबलम्

६ शुभम् / अनुकूलम्१ अष्टमचन्द्रः (सावधानता)
शुभम् / अनुकूलम्
प्रतिकूलम्
प्रतिकूलम्
शुभम् / अनुकूलम्
प्रतिकूलम्
शुभम् / अनुकूलम्
प्रतिकूलम्
शुभम् / अनुकूलम्
शुभम् / अनुकूलम्
प्रतिकूलम्
अष्टमचन्द्रः (सावधानता)
शुभम् / अनुकूलम्

ताराबलम्

१५ शुभम् / अनुकूलम्१२ प्रतिकूलम्
क्षेमशुभम् / अनुकूलम्
विपत्प्रतिकूलम्
सम्पत्शुभम् / अनुकूलम्
जन्मप्रतिकूलम्
परममित्रशुभम् / अनुकूलम्
मित्रशुभम् / अनुकूलम्
निधनप्रतिकूलम्
साधनाशुभम् / अनुकूलम्
प्रत्यक्प्रतिकूलम्
क्षेमशुभम् / अनुकूलम्

पञ्चकरहितमुहूर्तचक्रम्

१० शुभम्३ वर्ज्यम्
०६:४० पूर्वाह्णे – ०७:३९ पूर्वाह्णे
शुभपञ्चकम्
०७:३९ पूर्वाह्णे – ०९:४४ पूर्वाह्णे
शुभपञ्चकम्
०९:४४ पूर्वाह्णे – ११:३१ पूर्वाह्णे
अग्निपञ्चकम्
११:३१ पूर्वाह्णे – ०१:०४ अपराह्णे
शुभपञ्चकम्
०१:०४ अपराह्णे – ०२:३५ अपराह्णे
राजपञ्चकम्
०२:३५ अपराह्णे – ०४:१६ अपराह्णे
अग्निपञ्चकम्
०४:१६ अपराह्णे – ०६:१४ अपराह्णे
शुभपञ्चकम्
०६:१४ अपराह्णे – ०८:२८ अपराह्णे
राजपञ्चकम्
०८:२८ अपराह्णे – १०:४४ अपराह्णे
शुभपञ्चकम्
१०:४४ अपराह्णे – १२:५५ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
शुभपञ्चकम्
१२:५५ पूर्वाह्णे – ०३:०५ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
शुभपञ्चकम्
०३:०५ पूर्वाह्णे – ०५:१९ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
मृत्युपञ्चकम्
०५:१९ पूर्वाह्णे – ०६:४० पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
शुभपञ्चकम्
—
—

उदयलग्नसमयाः

12 राशयः
०६:४० पूर्वाह्णे – ०७:३९ पूर्वाह्णे
०७:३९ पूर्वाह्णे – ०९:४४ पूर्वाह्णे
०९:४४ पूर्वाह्णे – ११:३१ पूर्वाह्णे
११:३१ पूर्वाह्णे – ०१:०४ अपराह्णे
०१:०४ अपराह्णे – ०२:३५ अपराह्णे
०२:३५ अपराह्णे – ०४:१६ अपराह्णे
०४:१६ अपराह्णे – ०६:१४ अपराह्णे
०६:१४ अपराह्णे – ०८:२८ अपराह्णे
०८:२८ अपराह्णे – १०:४४ अपराह्णे
१०:४४ अपराह्णे – १२:५५ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
१२:५५ पूर्वाह्णे – ०३:०५ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
०३:०५ पूर्वाह्णे – ०५:१९ पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
०५:१९ पूर्वाह्णे – ०६:४० पूर्वाह्णे, दिसम्बर ५
—
—

अन्यपञ्चाङ्गानि कालमानं च

३ विभागाः • ९ मानानि
वैदिककालक्रमः
कलियुगवर्षम्
५१२७
कल्यहर्गणः
१८७२९१३
लाहिरी-अयनांशः
२४.२३२३३७°
खगोलीयगणना
जूलियन्-दिनम्
२४६१३७८
परिवर्तित-जूलियन्-दिनम्
६१३७८
राता-डाई
७३९९५४
राष्ट्रीयानि जूलियनतिथयश्च
राष्ट्रीय-दिनाङ्कः
१३ मार्गशीर्षः, १९४८
निरायण-दिनाङ्कः
१० भाद्रपदः, १९४८
जूलियन्-दिनाङ्कः
२१ नवंबर, २०२६ ख्रिस्ताब्दः

उत्सवाः व्रतानि अनुष्ठानानि च

२ दैवतोत्सवाः व्रतानि च

कार्तिक एकादशी

एकादशी

सर्वपापविनाशाय, वैकुण्ठप्राप्तये च श्रीहरये समर्पितं Kartika Ekadashi पुण्यव्रतम्।

उपास्यदेवता
भगवान् श्रीहरिः विष्णुः (नारायणः)
माहात्म्यम्

Kartika Ekadashi व्रतस्य महत्त्वम्: १. पापनाशः - सर्वदुरितानां क्षयो भवति। २. इन्द्रियनिग्रहः - चित्तशुद्धिः भगवद्भक्तिश्च वर्धते। ३. वैकुण्ठनिवासः - अन्ते विष्णोः परमपदं लभते।

पूजाविधिः नियमाश्च
  • ✦अन्नादिकं सर्वं वर्जयेत्। केवलं फलाहारं पयो वा गृह्णीयात्।
  • ✦तुळसीदलैः पीतपुष्पैश्च विष्णोः पूजनं कुर्यात्।
  • ✦विष्णुसहस्रनामस्तोत्रस्य गीतायाश्च पाठं कुर्यात्।
  • ✦द्वादश्यां प्रातःकाले विहितमुहूर्ते पारणं कुर्यात्।

चातुर्मास्यकालः

मुख्यपर्व

वैदिकपञ्चाङ्गानुसारं श्रद्धया भक्त्या च आचर्यमाणं चातुर्मास्यकालः पावनं पर्व।

उपास्यदेवता
सर्वे सनातनाः देवाः परमात्मा च
माहात्म्यम्

चातुर्मास्यकालः पर्वणः महत्त्वम्: १. सनातनसंस्कृतिसंरक्षणम् - वैदिकपरम्पराणां संवर्धनं भवति। २. आत्मिकशान्तिः - सत्सङ्गेन धर्माचरणेन च मनः शुद्धं भवति। ૩. लोककल्याणम् - परोपकारेण दानेन च सर्वेषां मङ्गलं भवति।

पूजाविधिः नियमाश्च
  • ✦प्रातः स्नात्वा देवगृहं विशोध्य घृतदीपं प्रज्वालयेत्।
  • ✦इष्टदेवाय पुष्पाणि, गन्धं, नैवेद्यं च समर्पयेत्।
  • ✦शान्तिमन्त्राणां पाठं कृत्वा आरार्तिकं कुर्यात्।
  • ✦प्रसादं विभज्य सर्वेभ्यः दद्यात्।

पञ्चाङ्गस्य पञ्चाङ्गानि दैनिकपञ्चाङ्गं च

५ अङ्गानि
पञ्चाङ्गं सनातनवैदिककालज्ञानस्य प्रामाणिकं शास्त्रमस्ति, यत् सूर्यचन्द्रयोः सूक्ष्मगतिम् आश्रित्य कालविभागान् प्रकटयति।

तिथिः

1

सूर्यचन्द्रयोः १२° अन्तरं तिथिरुच्यते। व्रतोत्सवानुष्ठानेषु तिथ्येव मुख्यं प्रमाणम्।

नक्षत्रम्

2

चन्द्रस्य २७ नक्षत्रमण्डलेषु संचारः नक्षत्रम् उच्यते। एतत् मानसप्रकृतेः सूचकम्।

योगः

3

सूर्यचन्द्रयोः भोगांशयोगेन २७ योगाः भवन्ति। एते दिनस्य शुभाशुभत्वं सूचयन्ति।

करणम्

4

तिथेरर्धभागः करणमुच्यते (६°)। सूक्ष्ममुहूर्तनिर्णयाय करणं विचार्यते।

वासरः

5

सप्तग्रहाधिष्ठितः वासरः, यः सूर्योदयादारभ्य अग्रिमसूर्योदयपर्यन्तं प्रभावयति।