અધ્યાય ૨૪: શ્રીકૃષ્ણ અવતાર અને રાજા મહાસેન કથા
શ્રીકૃષ્ણ અવતારનો દિવ્ય મહિમા અને રાજા મહાસેનની મુક્તિની કથા. શિવ અને કૃષ્ણના અભિન્ન સ્વરૂપની ભક્તિથી પરમ શાંતિ અને ભગવત્કૃપા પ્રાપ્ત થાય છે.
અધ્યાય વિહંગાવલોકન
- અધ્યાય
- અધ્યાય ૨૪
- વિષય
- શ્રીકૃષ્ણ અવતાર અને રાજા મહાસેન કથા
- સ્ત્રોત
- શિવ પુરાણ, સ્કંદ પુરાણ (સનત્કુમાર સંહિતા)
- વક્તા
- સૂત જી (શૌનક ઋષિઓને)
- માસ
- શ્રાવણ માસ (પવિત્ર શ્રાવણ)
અધ્યાય ૨૪: સંપૂર્ણ પાવન કથા
7 અનુચ્છેદભગવાન શંકર સનત્કુમાર સે બોલે, "હે મહર્ષિ! પૂર્વ કલ્પ મેં દૈત્યોં કે અત્યાચારોં સે પીડ़િત હોકર પૃથ્વી બ્રહ્માજી કે પાસ ગઈ। પૃથ્વી કી વ્યથા કથા સુનકર પૃથ્વી કે ઉદ્ધાર કે લિએ બ્રહ્માજી દેવતાઓં કે સાથ પૃથ્વી કો લેકર ક્ષીરસાગર મેં વિષ્ણુ જી કે પાસ ગયે। બ્રહ્માજી કે મુખ સે પૃથ્વી કી કથા સુનકર ભગવાન શ્રીહરિ ને કહા, "આપ લોગ ડરો નહીં। મૈં શીઘ્ર હી દેવકી કે ગર્ભ સે અવતાર લૂઁગા ઔર પૃથ્વી સે અસુરોં કા વિનાશ કર પૃથ્વી કે કષ્ટોં કો દૂર કરૂઁગા। આપ દેવતાગણ પૃથ્વી પર ગોકુલ મેં જાકર યાદવ કુલ મેં જન્મ લેં।"
ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ કે જન્મ લેને પર કંસ કે અત્યાચારોં કે ડર સે વાસુદેવ ઉનકો ગોકુલ મેં નન્દ બાબા કે યહાઁ છોડ़ આએ। વહાઁ પર ઉનકા લાલન-પાલન બડ़ે ચાવ સે કિયા ગયા। જબ ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ કુછ બડ़ે હુએ તો ઉન્હોંને કંસ તથા ઉસકે ગણોં કા મથુરા આકર વધ કર ડાલા ઔર અપને માતા-પિતા દેવકી વાસુદેવ કો કંસ કી જેલ સે છુડ़ાયા। મથુરા વાસિયોં ને ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ સે પ્રાર્થના કી, "હે શરણાગત વત્સલ! આપકો હમ નમસ્કાર કરતે હૈં। હમારી રક્ષા કરો। હે દેવ! કિસી કો ભી આપકે જન્મદિન કા જ્ઞાન નહીં હૈ। આપકે જન્મ દિન કા જ્ઞાન હોને પર હમ ઉસ દિન 'વર્દ્ધાપનોત્સવ' મનાના ચાહતે હૈં।"
ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ ને ઉનકી ભક્તિ, શ્રદ્ધા તથા આત્મીયતા દેખકર ઉનસે જન્મદિવસ મેં હોને વાલે કાર્ય કો કહા। ઉન મથુરાવાસિયોં ને ભગવાન કૃષ્ણ કા કથન સુનકર ઉસી વિધાન સે વ્રત કિયા। ભગવાન ને ઉન લોગોં કો અનેક વર પ્રદાન કિયે।
હે સનત્કુમાર! ઇસ સમ્બન્ધ મેં મૈં તુમ્હેં એક પ્રાચીન કથા સુનાતા હૂઁ। અંગ દેશ મેં મિત્રજિત નામ કા એક રાજા થા। ઉસકે પુત્ર કા નામ મહાસેન થા। વહ અત્યન્ત સાધુ સ્વભાવ વાલા રાજા થા। વહ પ્રજા કી અપને પ્રાણોં સે ભી અધિક રક્ષા કરતા થા। પ્રજા ભી ઉસ પર અપને પ્રાણ છિડ़કતી થી।
પરન્તુ વહ અચાનક પાખંડિયોં કે સમ્પર્ક મેં આ ગયા। જો રાજા અપની પ્રજા કો પ્રાણોં સે અધિક ચાહતા થા વહી અબ અધર્મ કે રાસ્તે પર ચલ પડ़ા। વહ વેદ, શાસ્ત્ર તથા પુરાણોં કી નિન્દા કરને લગા ઔર વર્ણાશ્રમ ધર્મ સે દ્વેષ રખને લગા। હે તાત! ઇસ પ્રકાર બહુત સમય બીત જાને પર ઉસકી મૃત્યુ હો ગઈ। યમદૂત ઉસે પાશ મેં બાઁધકર યમ કે પાસ લે ગયે। યમ ને ઉસે નરક મેં ગિરાકર બહુત સમય તક યાતના પહુઁચાઈ। નરક કી યાતના ભોગકર વહ પિશાચ યોનિ મેં ગયા। ભૂખ પ્યાસ સે વ્યાકુલ વહ ઇધર-ઉધર ઘૂમતા હુઆ મારવાડ़ મેં પહુઁચા તથા એક વૈશ્ય કે શરીર મેં પ્રવેશ કર ગયા। વહ વૈશ્ય કે સાથ મથુરા નગરી મેં પહુઁચ ગયા। મથુરા કે રક્ષકોં ને ઉસે વૈશ્ય કે શરીર સે અલગ કર દિયા।
વહાઁ પર વહ વનોં તથા ઋષિયોં કે આશ્રમોં મેં ઘૂમતા હુઆ ભગવાન કી કૃપા સે જન્માષ્ટમી કે દિન ઋષિયોં તથા બ્રાહ્મણોં દ્વારા કી જાને વાલી મહાપૂજા મેં શામિલ હો ગયા। વહ વહાઁ રાત ભર જાગતા રહા ઔર હરિ કીર્તન કા આનન્દ લેતા રહા। વહ ભગવાન કી કૃપા સે ઉસી ક્ષણ નિષ્પાપ, પવિત્ર ઔર સ્વચ્છ ચરિત્ર કા હોકર પ્રેત શરીર કો છોડ़કર વિમાન દ્વારા વિષ્ણુલોક મેં પહુઁચ ગયા। ઇસ વ્રત કે પ્રભાવ સે વહ મોક્ષ કો પ્રાપ્ત હુઆ।
યહ વ્રત સબ ઇચ્છાઓં કો પૂર્ણ કરને વાલા હૈ। ઇસકે કરને સે મનુષ્ય કો સબ અભિષ્ટ પ્રાપ્ત હો જાતે હૈં। વિદ્વાનોં કા કર્ત્તવ્ય હૈ કિ વે શ્રી કૃષ્ણ જન્મ કા વિધાન લિખકર ઇસકા પ્રચાર, પ્રસાર કરેં।