કૃષ્ણ પક્ષ ચતુર્દશી • ૪% પ્રકાશઘટતો ચંદ્ર (કૃષ્ણ પક્ષ)
દૈનિક પંચાંગ

દૈનિક પંચાંગ, ૧૧ ઑગસ્ટ ૨૦૨૬

૨૯, અષાઢકૃષ્ણ પક્ષ, ચતુર્દશી
૨૦૮૨ ગુજરાતી સંવત
૧૧
ઑગસ્ટ ૨૦૨૬
મંગળવાર
પર્વો અને વ્રતો:અષાઢ પૂર્ણિમાઇષ્ટિગુરુ પૂર્ણિમા / વ્યાસ પૂર્ણિમાBhadra∞યોગ:સિદ્ધિસિદ્ધ યોગ

પંચાંગના પાંચ અંગ

તિથિ

સમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨
આગામી: અમાસ

નક્ષત્ર

સમાપ્તિ સમય સવારના ૧૦:૦૯
આગામી: પુષ્ય

યોગ

સમાપ્તિ સમય સાંજના ૦૬:૫૧
આગામી: વ્યતીપાત

કરણ

સમાપ્તિ સમય બપોરના ૦૩:૨૨
આગામી: શકુનિ

વાર

મંગળવાર
વાર (મંગળ)
ગ્રહ સ્વામી: મંગળ

૨૪ કલાકનો દૈનિક પ્રવાહ (સૂર્યોદયથી સૂર્યોદય)

સ્થાનિક સૌર દિવસ
સવારના ૦૫:૫૦ (સૂર્યોદય)૧૨:૦૦સાંજના ૦૬:૪૮ (સૂર્યાસ્ત)૦૦:૦૦સવારના ૦૫:૫૦, ઓગસ્ટ ૧૨ (આગામી સૂર્યોદય)
તિથિ
ચતુર્દશી (સમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨)
અમાસ
નક્ષત્ર
પુનર્વસુ (સવારના ૧૦:૦૯)
પુષ્ય
યોગ
સિદ્ધિ (સમાપ્તિ સમય સાંજના ૦૬:૫૧)
વ્યતીપાત
કરણ
વિષ્ટિ (ભદ્રા) (સમાપ્તિ સમય બપોરના ૦૩:૨૨)
શકુનિ (સમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨)
ચતુષ્પાદ

સૂર્ય અને ચંદ્ર

સૂર્ય

સૂર્યોદય
સવારના ૦૫:૫૦
સૂર્યાસ્ત
સાંજના ૦૬:૪૮
સૂર્ય રાશિ: કર્કદિનમાન: ૧૨ કલાક ૫૮ મિનિટમધ્યાહ્ન (સૂર્ય બપોર): બપોરના ૧૨:૧૯

ચંદ્ર

ચંદ્રોદય
સવારના ૦૫:૦૭
ચંદ્રાસ્ત
સાંજના ૦૫:૫૨
ચંદ્ર રાશિ: કર્કરાત્રિમાન: ૧૧ કલાક ૧ મિનિટ

વિગતવાર પંચાંગ

કૃષ્ણ પક્ષ
તિથિ
ચતુર્દશીસમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨• આગામી: અમાસ
સિદ્ધિસમાપ્તિ સમય સાંજના ૦૬:૫૧• આગામી: વ્યતીપાત
વાર
મંગળવાર
માસ (અમાન્ત)
અષાઢ
પુનર્વસુસમાપ્તિ સમય સવારના ૧૦:૦૯• આગામી: પુષ્ય
કરણ
વિષ્ટિ (ભદ્રા)(બપોરના ૦૩:૨૨)શકુનિ(રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨)ચતુષ્પાદ(સંપૂર્ણ રાત્રિ)
પક્ષ
કૃષ્ણ પક્ષ(વદ)
માસ (પૂણિર્માન્ત)
શ્રાવણ

રાશિ અને નક્ષત્ર વિગતો

સૂર્ય નક્ષત્ર: આશ્લેષા (પદ ૩)
ચંદ્ર રાશિ
કર્ક(સંપૂર્ણ રાત્રિ સુધી)→ સિંહ (સંપૂર્ણ રાત્રિ થી)
સૂર્ય રાશિ
કર્ક• નિરયણ પદ્ધતિ
સૂર્ય નક્ષત્ર
નક્ષત્ર પદ
પુનર્વસુ (પદ ૪)સવારના ૧૦:૦૯પુષ્ય (પદ ૧)બપોરના ૦૩:૩૫પુષ્ય (પદ ૨)રાત્રિના ૦૯:૦૨પુષ્ય (પદ ૩)રાત્રિના ૦૨:૩૦, ઓગસ્ટ ૧૨પુષ્ય (પદ ૪)ચાલુ
સૂર્ય રેખાંશ: ૧૧૪.૧૫°ચંદ્ર રેખાંશ: ૯૦.૬૯°

ચંદ્રમાસ, સંવત અને બૃહસ્પતિ સંવત્સર

વિ.સં. ૨૦૮૩ · શક ૧૯૪૮
વિક્રમ સંવત
શક સંવત
૧૯૪૮પરાભવ
ગુજરાતી સંવત
૨૦૮૨પિંગળ
પ્રવિષ્ટા / ગતે
૨૭(સૌર માસ દિવસ)
બૃહસ્પતિ સંવત
રૌદ્રસુધી બપોરના ૦૩:૪૨, મંગળવાર, ૨૧ એપ્રિલ ૨૦૨૬
આગામી સંવત
દુર્મતિ(આગામી બૃહસ્પતિ વર્ષ)
ચંદ્રમાસ
શ્રાવણ(પૂર્ણિમાન્ત)
અષાઢ(અમાન્ય)
સંવત્સર ચક્ર
બાર્હસ્પત્ય ૬૦-વાર્ષિક ચક્ર(ઉત્તર/દક્ષિણ પરંપરા)

શુભ મુહૂર્ત

૧૬ મુહૂર્ત૯ સક્રિય
મુખ્ય સૌર મુહૂર્ત (૮)૮ સક્રિય
  • બ્રહ્મ મુહૂર્ત
    સવારના ૦૪:૨૨ – સવારના ૦૫:૦૬
  • પ્રાતઃ સંધ્યા
    સવારના ૦૪:૪૪ – સવારના ૦૫:૫૧
  • સવારના ૧૧:૫૪ – બપોરના ૧૨:૪૬
  • વિજય મુહૂર્ત
    બપોરના ૦૨:૩૦ – બપોરના ૦૩:૨૧
  • ગૌધૂલિ મુહૂર્ત
    સાંજના ૦૬:૪૯ – સાંજના ૦૭:૧૧
  • સાયં સંધ્યા
    સાંજના ૦૬:૪૯ – સાંજના ૦૭:૫૫
  • અમૃત કાળ
    સવારના ૦૫:૪૮ – સવારના ૦૭:૧૫, ઓગસ્ટ ૧૨
  • નિશીથ મુહૂર્ત
    રાત્રિના ૧૧:૫૮ – રાત્રિના ૧૨:૪૨, ઓગસ્ટ ૧૨
શુભ યોગ (૮)૧ સક્રિય
✨

શુભ સમય માર્ગદર્શિકા: નવા કાર્યો શરૂ કરવા, યાત્રા અને શુભ વિધિઓ માટે બ્રહ્મ મુહૂર્ત, અભિજીત અને અમૃત કાળ પરંપરાગત રીતે પસંદ કરાય છે.

અશુભ કાળ

૧૯ કાળ૧૦ સક્રિય
પ્રતિકૂળ કાળ અને દોષ (૧૦)૮ સક્રિય
  • બપોરના ૦૩:૩૪ – સાંજના ૦૫:૧૨
  • યમગંડ
    સવારના ૦૯:૦૫ – સવારના ૧૦:૪૨
  • ગુલિક કાળ
    બપોરના ૧૨:૨૦ – બપોરના ૦૧:૫૭
  • દુર્મુહૂર્ત
    સવારના ૦૮:૨૬ – સવારના ૦૯:૧૮
  • વર્જ્યમ્
    સાંજના ૦૫:૨૫ – સાંજના ૦૬:૫૩
  • બાણ દોષ
    ચોર
  • ભદ્રા (વિષ્ટિ)
    સવારના ૦૫:૫૦ – બપોરના ૦૩:૨૨
  • વિંછુડો
    કંઈ નહીં
  • પંચક
    કંઈ નહીં
  • સવારના ૧૦:૦૯ – સવારના ૦૫:૫૦, ઓગસ્ટ ૧૨
અશુભ યોગ (૯)૨ સક્રિય
💡

પરંપરાગત માર્ગદર્શન: રાહુકાળ અને યમગંડમાં શુભ કાર્યો, નવા રોકાણ અને યાત્રા ટાળવી જોઈએ.

ઋતુ અને અયન

ગ્રીષ્મ ઋતુ
દૃક અયન
દક્ષિણાયન
દૃક ઋતુ
ગ્રીષ્મ ઋતુ
નેત્રમ્
૦ (નેત્રહીન - અશુભ/વર્જ્ય)
વૈદિક અયન
દક્ષિણાયન
વૈદિક ઋતુ
ગ્રીષ્મ ઋતુ
જીવ
૦.૫ (અર્ધ જીવ - મધ્યમ ફળ)

નિવાસ, શૂળ અને વાસ

પંચક રહિત: શુભ
ચંદ્ર નિવાસ
ઉત્તર(સંપૂર્ણ રાત્રિ સુધી)→પૂર્વ
અગ્નિવાસ
પૃથ્વી (અત્યંત શુભ)(સમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨)→આકાશ (અશુભ)
દિશા શૂળ
ઉત્તર(ગોળ ખાઈને યાત્રા કરવી)
શિવવાસ
સ્મશાન(સમાપ્તિ સમય રાત્રિના ૦૧:૫૩, ઓગસ્ટ ૧૨)→ગૌરી (ગૌરી સાથે)
રાહુ વાસ
પશ્ચિમ
હોમાહુતિ
કેતુ
કુંભ ચક્ર
પૂર્વ
પંચક રહિત
શુભ

મંત્રી મંડળ (ગ્રહ પરિષદ)

રાજા
ગુરુ
મંત્રી
મંગળ
સેનાપતિ
ચંદ્ર
સસ્યાધિપતિ (ઉનાળુ પાક)
ગુરુ
ધાન્યાધિપતિ (શિયાળુ પાક)
બુધ
ધનાધિપતિ (નાણાં અને તિજોરી)
ગુરુ
મેઘાધિપતિ (વરસાદ અને વાદળો)
ચંદ્ર
રસાદિપતિ (તેલ, ઘી, શેરડી)
શનિ
નીરસાદિપતિ (ધાતુ અને રત્ન)
ગુરુ
ફલાધિપતિ
ચંદ્ર

ચંદ્રબલમ્

૬ શુભ / અનુકૂળ૧ અષ્ટમ ચંદ્ર (સાવધાની રાખવી)
પ્રતિકૂળ
શુભ / અનુકૂળ
પ્રતિકૂળ
શુભ / અનુકૂળ
પ્રતિકૂળ
શુભ / અનુકૂળ
શુભ / અનુકૂળ
પ્રતિકૂળ
અષ્ટમ ચંદ્ર (સાવધાની રાખવી)
શુભ / અનુકૂળ
શુભ / અનુકૂળ
પ્રતિકૂળ

તારાબલમ્

૧૫ શુભ / અનુકૂળ૧૨ પ્રતિકૂળ
નિધન (નુકસાન)પ્રતિકૂળ
સાધના (સિદ્ધિ)શુભ / અનુકૂળ
પ્રત્યક્ (વિલંબ)પ્રતિકૂળ
ક્ષેમ (કલ્યાણ)શુભ / અનુકૂળ
વિપત્ (વિપત્તિ)પ્રતિકૂળ
સંપત્ (ધન-સમૃદ્ધિ)શુભ / અનુકૂળ
જન્મપ્રતિકૂળ
પરમ મિત્ર (અતિ શુભ)શુભ / અનુકૂળ
મિત્ર (હિતકારી)શુભ / અનુકૂળ
નિધન (નુકસાન)પ્રતિકૂળ

પંચક રહિત મુહૂર્ત ચક્ર

૯ શુભ૪ અશુભ
સવારના ૦૫:૫૦ – સવારના ૦૬:૧૯
શુભ પંચક
સવારના ૦૬:૧૯ – સવારના ૦૮:૩૧
રોગ પંચક (સ્વાસ્થ્ય ચિંતા)
સવારના ૦૮:૩૧ – સવારના ૧૦:૪૧
શુભ પંચક
સવારના ૧૦:૪૧ – બપોરના ૧૨:૫૫
અગ્નિ પંચક (અગ્નિ ભય)
બપોરના ૧૨:૫૫ – બપોરના ૦૩:૧૧
રાજ પંચક (રાજ્ય લાભ)
બપોરના ૦૩:૧૧ – સાંજના ૦૫:૧૬
રાજ પંચક (રાજ્ય લાભ)
સાંજના ૦૫:૧૬ – સાંજના ૦૭:૦૩
શુભ પંચક
સાંજના ૦૭:૦૩ – રાત્રિના ૦૮:૩૬
ચોર પંચક (ચોરી/નુકસાન ભય)
રાત્રિના ૦૮:૩૬ – રાત્રિના ૧૦:૦૭
શુભ પંચક
રાત્રિના ૧૦:૦૭ – રાત્રિના ૧૧:૪૮
શુભ પંચક
રાત્રિના ૧૧:૪૮ – રાત્રિના ૦૧:૪૬, ઓગસ્ટ ૧૨
શુભ પંચક
રાત્રિના ૦૧:૪૬ – સવારના ૦૪:૦૦, ઓગસ્ટ ૧૨
શુભ પંચક
સવારના ૦૪:૦૦ – સવારના ૦૫:૫૦, ઓગસ્ટ ૧૨
મૃત્યુ પંચક (અત્યંત અશુભ)
—
—

ઉદય લગ્ન સમય

12 રાશિઓ
સવારના ૦૫:૫૦ – સવારના ૦૬:૧૯
સવારના ૦૬:૧૯ – સવારના ૦૮:૩૧
સવારના ૦૮:૩૧ – સવારના ૧૦:૪૧
સવારના ૧૦:૪૧ – બપોરના ૧૨:૫૫
બપોરના ૧૨:૫૫ – બપોરના ૦૩:૧૧
બપોરના ૦૩:૧૧ – સાંજના ૦૫:૧૬
સાંજના ૦૫:૧૬ – સાંજના ૦૭:૦૩
સાંજના ૦૭:૦૩ – રાત્રિના ૦૮:૩૬
રાત્રિના ૦૮:૩૬ – રાત્રિના ૧૦:૦૭
રાત્રિના ૧૦:૦૭ – રાત્રિના ૧૧:૪૮
રાત્રિના ૧૧:૪૮ – રાત્રિના ૦૧:૪૬, ઓગસ્ટ ૧૨
રાત્રિના ૦૧:૪૬ – સવારના ૦૪:૦૦, ઓગસ્ટ ૧૨
સવારના ૦૪:૦૦ – સવારના ૦૫:૫૦, ઓગસ્ટ ૧૨
—
—

અન્ય કેલેન્ડર અને યુગ ગણતરી

3 ક્ષેત્ર • 9 માન
વૈદિક કાળક્રમ
કલિયુગ વર્ષ
૫૧૨૭
કલિ અહર્ગણ
૧૮૭૨૭૯૮
લાહિરી અયનાંશ
૨૪.૨૨૭૯૪૧°
ખગોળીય ગણતરી
જુલિયન દિવસ
૨૪૬૧૨૬૩
સંશોધિત જુલિયન દિવસ
૬૧૨૬૩
રાતા ડાઈ (RD)
૭૩૯૮૩૯
રાષ્ટ્રીય અને જુલિયન તારીખો
રાષ્ટ્રીય તારીખ
૨૦ શ્રાવણ, ૧૯૪૮
નિરાયણ તારીખ
૧૦ ભાદ્રપદ, ૧૯૪૮
જુલિયન તારીખ
૨૯ જુલાઈ, ૨૦૨૬ ઈ.સ.

તહેવારો, વ્રત અને વિધિઓ

૪ આજના વ્રત અને તહેવારો

અષાઢ પૂર્ણિમા

મુખ્ય પર્વ

વૈદિક પંચાંગ અને સનાતન પરંપરા અનુસાર શ્રદ્ધા અને ભક્તિભાવપૂર્વક ઊજવાતો અષાઢ પૂર્ણિમા નો પવિત્ર પર્વ.

પૂજ્ય દેવતા
સર્વ સનાતન દેવગણ અને પરમાત્મા
ધાર્મિક મહત્વ

અષાઢ પૂર્ણિમા નું મહત્વ: ૧. સંસ્કૃતિ રક્ષણ: સનાતન પરંપરાઓ અને સંસ્કારોનું જતન થાય છે. ૨. સાત્વિક ઊર્જા: મન પવિત્ર બને છે અને સદ્વિચારોનો ઉદય થાય છે. ૩. પારિવારિક એકતા: પરસ્પર પ્રેમ, સદભાવ અને શાંતિ વધે છે.

પૂજા વિધિ અને નિયમો
  • ✦સવારે સ્નાન કરી શુદ્ધ વસ્ત્રો ધારણ કરવા.
  • ✦ઘરના પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરી ઘીનો દીવો અને ધૂપ કરવો.
  • ✦ઈષ્ટદેવને તાજાં ફૂલો, અક્ષત અને નૈવેદ્ય ધરાવવું.
  • ✦શાંતિ મંત્રો અને સ્તુતિઓનો ભાવપૂર્વક પાઠ કરવો.
  • ✦આરતી કરી પરિવાર અને સ્નેહીજનોમાં પ્રસાદ વહેંચવો.

ઇષ્ટિ

મુખ્ય પર્વ

વૈદિક પંચાંગ અને સનાતન પરંપરા અનુસાર શ્રદ્ધા અને ભક્તિભાવપૂર્વક ઊજવાતો ઇષ્ટિ નો પવિત્ર પર્વ.

પૂજ્ય દેવતા
સર્વ સનાતન દેવગણ અને પરમાત્મા
ધાર્મિક મહત્વ

ઇષ્ટિ નું મહત્વ: ૧. સંસ્કૃતિ રક્ષણ: સનાતન પરંપરાઓ અને સંસ્કારોનું જતન થાય છે. ૨. સાત્વિક ઊર્જા: મન પવિત્ર બને છે અને સદ્વિચારોનો ઉદય થાય છે. ૩. પારિવારિક એકતા: પરસ્પર પ્રેમ, સદભાવ અને શાંતિ વધે છે.

પૂજા વિધિ અને નિયમો
  • ✦સવારે સ્નાન કરી શુદ્ધ વસ્ત્રો ધારણ કરવા.
  • ✦ઘરના પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરી ઘીનો દીવો અને ધૂપ કરવો.
  • ✦ઈષ્ટદેવને તાજાં ફૂલો, અક્ષત અને નૈવેદ્ય ધરાવવું.
  • ✦શાંતિ મંત્રો અને સ્તુતિઓનો ભાવપૂર્વક પાઠ કરવો.
  • ✦આરતી કરી પરિવાર અને સ્નેહીજનોમાં પ્રસાદ વહેંચવો.

ગુરુ પૂર્ણિમા / વ્યાસ પૂર્ણિમા

મુખ્ય પર્વ

વૈદિક પંચાંગ અને સનાતન પરંપરા અનુસાર શ્રદ્ધા અને ભક્તિભાવપૂર્વક ઊજવાતો ગુરુ પૂર્ણિમા / વ્યાસ પૂર્ણિમા નો પવિત્ર પર્વ.

પૂજ્ય દેવતા
સર્વ સનાતન દેવગણ અને પરમાત્મા
ધાર્મિક મહત્વ

ગુરુ પૂર્ણિમા / વ્યાસ પૂર્ણિમા નું મહત્વ: ૧. સંસ્કૃતિ રક્ષણ: સનાતન પરંપરાઓ અને સંસ્કારોનું જતન થાય છે. ૨. સાત્વિક ઊર્જા: મન પવિત્ર બને છે અને સદ્વિચારોનો ઉદય થાય છે. ૩. પારિવારિક એકતા: પરસ્પર પ્રેમ, સદભાવ અને શાંતિ વધે છે.

પૂજા વિધિ અને નિયમો
  • ✦સવારે સ્નાન કરી શુદ્ધ વસ્ત્રો ધારણ કરવા.
  • ✦ઘરના પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરી ઘીનો દીવો અને ધૂપ કરવો.
  • ✦ઈષ્ટદેવને તાજાં ફૂલો, અક્ષત અને નૈવેદ્ય ધરાવવું.
  • ✦શાંતિ મંત્રો અને સ્તુતિઓનો ભાવપૂર્વક પાઠ કરવો.
  • ✦આરતી કરી પરિવાર અને સ્નેહીજનોમાં પ્રસાદ વહેંચવો.

ભાદરવો

મુખ્ય પર્વ

વૈદિક પંચાંગ અને સનાતન પરંપરા અનુસાર શ્રદ્ધા અને ભક્તિભાવપૂર્વક ઊજવાતો Bhadra નો પવિત્ર પર્વ.

પૂજ્ય દેવતા
સર્વ સનાતન દેવગણ અને પરમાત્મા
ધાર્મિક મહત્વ

Bhadra નું મહત્વ: ૧. સંસ્કૃતિ રક્ષણ: સનાતન પરંપરાઓ અને સંસ્કારોનું જતન થાય છે. ૨. સાત્વિક ઊર્જા: મન પવિત્ર બને છે અને સદ્વિચારોનો ઉદય થાય છે. ૩. પારિવારિક એકતા: પરસ્પર પ્રેમ, સદભાવ અને શાંતિ વધે છે.

પૂજા વિધિ અને નિયમો
  • ✦સવારે સ્નાન કરી શુદ્ધ વસ્ત્રો ધારણ કરવા.
  • ✦ઘરના પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરી ઘીનો દીવો અને ધૂપ કરવો.
  • ✦ઈષ્ટદેવને તાજાં ફૂલો, અક્ષત અને નૈવેદ્ય ધરાવવું.
  • ✦શાંતિ મંત્રો અને સ્તુતિઓનો ભાવપૂર્વક પાઠ કરવો.
  • ✦આરતી કરી પરિવાર અને સ્નેહીજનોમાં પ્રસાદ વહેંચવો.

પંચાંગના પાંચ અંગ અને દૈનિક પંચાંગ

5 અંગ
પંચાંગ એ પ્રાચીન વૈદિક કાળ-ગણતરીની પ્રમાણિત પ્રણાલી છે, જે સૂર્ય અને ચંદ્રની ખગોળીય ગતિના આધારે શુભ સમય દર્શાવે છે. 'દૈનિક' એટલે રોજીંદુ પંચાંગ.

તિથિ

1

સૂર્ય અને ચંદ્ર વચ્ચેના ૧૨° ના કોણીય અંતરને તિથિ કહેવાય છે. તે વ્રત, તહેવારો અને ધાર્મિક ઉત્સવો નક્કી કરવા માટે અનિવાર્ય છે.

નક્ષત્ર

2

ચંદ્ર રાશિચક્રના જે ૨૭ નક્ષત્ર ક્ષેત્રો (૧૩° ૨૦') માંથી પસાર થાય છે તેને નક્ષત્ર કહેવાય છે. તે મનની સ્થિતિ અને દિવસની ઊર્જા પર ઊંડો પ્રભાવ પાડે છે.

યોગ

3

સૂર્ય અને ચંદ્રના સ્પષ્ટાંશનો સરવાળો ૨૭ વિભાગોમાં વહેંચાય છે, જેને યોગ કહે છે. તે દિવસના વાતાવરણની અનુકૂળતા દર્શાવે છે.

કરણ

4

એક તિથિના અડધા ભાગને (૬°) કરણ કહેવાય છે. દૈનિક કાર્યો અને વિશિષ્ટ મુહૂર્તો માટે કરણ ખૂબ ઉપયોગી છે.

વાર

5

સાત ગ્રહોના આધિપત્યવાળો વાર, જે સૂર્યોદયથી આગામી સૂર્યોદય સુધીના સમયચક્રનું મૂળ ઊર્જા તત્વ નક્કી કરે છે.