ગ્રહો
હિંદુ કેલેન્ડર અને વૈદિક જ્યોતિષ આકાશ પર આધાર રાખે છે: ગ્રહો ક્યાં છે, ક્યારે રાશિ બદલે છે, અને સૂર્ય-ચંદ્રને ક્યારે ગ્રહણ લાગે છે. આ પૃષ્ઠ પર ગ્રહોની સ્થિતિ અને ગોચર, અસ્ત અને વક્રી તારીખો, ગ્રહણ, તથા અયનાંત સાથે ભારતીય ઋતુઓ છે.
સ્થિતિઓ નિરયન છે, જે વૈદિક ખગોળમાં વપરાતી પદ્ધતિ છે, તેથી તે સાયન સ્થિતિઓથી અયનાંશ જેટલી જુદી હોય છે.
- ગ્રહ સ્થિતિહમણાં દરેક ગ્રહની નિરયન સ્થિતિ.
- ગ્રહ ગોચરજ્યારે દરેક ગ્રહ નવી રાશિમાં પ્રવેશે છે.
- ગ્રહ અસ્તજ્યારે ગ્રહો સૂર્યની નજીક અસ્ત થાય છે.
- ગ્રહ વક્રીદરેક ગ્રહની વક્રી ગતિની તારીખો.
- ગ્રહણ તારીખોબધાં સૂર્ય અને ચંદ્ર ગ્રહણ, સમય સાથે.
- સૂર્ય ગ્રહણસૂર્ય ગ્રહણ અને તે ક્યાં દેખાય છે.
- ચંદ્ર ગ્રહણચંદ્ર ગ્રહણ અને તે ક્યાં દેખાય છે.
- ભારતીય ઋતુઓછ ભારતીય ઋતુઓ અને તેમના સમય.
- શિયાળુ અયનાંતવર્ષનો સૌથી ટૂંકો દિવસ.
- ઉનાળુ અયનાંતવર્ષનો સૌથી લાંબો દિવસ.
ગ્રહો વિશે પ્રશ્નો
- વક્રી એટલે શું?
- ગ્રહ ત્યારે વક્રી હોય છે જ્યારે પૃથ્વી પરથી જોતાં તે તારાઓની સાપેક્ષે પાછળ ચાલતો લાગે. આ આભાસી ગતિ છે.
- ગ્રહ અસ્ત થવો એટલે શું?
- ગ્રહ ત્યારે અસ્ત થાય છે જ્યારે તે સૂર્યની એટલો નજીક હોય કે તેનાં કિરણો દબાઈ જાય, જેને જ્યોતિષ તેને નબળો કરનારું માને છે.
- નિરયન અને સાયનમાં શો તફાવત છે?
- નિરયન સ્થિતિઓ સ્થિર તારાઓની સાપેક્ષે મપાય છે, સાયન વિષુવની સાપેક્ષે. બંને વચ્ચેનો તફાવત અયનાંશ છે.